Przejdź do treści strony
Logo Gminy Zawonia

Historia Gminy

Archeolodzy stwierdzili ślady człowieka na terenie dzisiejszej gminy Zawonia poczynając od środkowej epoki kamienia. Pierwsza wzmianka historyczna o miejscowości Sawona pochodzi z 1236 r. W 1257 r. Książe Henryk III Biały wydał dokument uprawniający do lokacji miasta na prawie niemieckim. W tym czasie Zawonia przeszła we władanie klasztoru cystersek w Trzebnicy, który nie był zainteresowany w powstaniu miasta konkurencyjnego dla Trzebnicy. Dokument lokacyjny nie został nigdy zrealizowany. Do klasztory wieś należała aż do sekularyzacji w 1810 r., kiedy to przeszła na własność państwa pruskiego.
Od początków dziejów Zawonia była ośrodkiem usługowym i handlowym dla najbliższej okolicy. Już w 1266 r. istniały tu dwa młyny, stawy rybne oraz klasztorny folwark. Około 1830 r. było we wsi m.in. 30 warsztatów tkackich. Nigdy jednak ni rozwinął się przemysł. W 1945 r. miejscowość została zajęta przez Armię Radziecką, w tym też roku zaczęli pojawiać się pierwsi polscy osadnicy. W okresie powojennym, podobnie jak obecnie, Zawonia jest siedzibą władz gminnych. W roku 1996 Rada Gminy Zawonia uchwaliła wizerunek herbu Gminy Zawonia, który nawiązuje historycznie i ikonograficznie do tradycji i symboli polskich wartości na ziemiach piastowskich.

MIEJSCOWOŚCI:

Zawonia - wieś ze śladami dawnego układu owalnicy, położona u podnóża krańców Wzgórz Trzebnickich. W centrum znajduje się Urząd Gminy Zawonia oraz sklepy i lokale usługowe. Na terenie Zawoni znajduje się Zespół Szkół wraz z Przedszkolem. Niedaleko Urzędu zlokalizowana jest biblioteka, która niebawem przejdzie generalny remont oraz przysposobiona zostanie dla osób niepełnosprawnych, dzięki windzie. Miłośnicy sportu i rekreacji mogą spędzić aktywnie czas na świeżym powietrzu na obiekcie - Zielona Strefa Aktywności, która wyposażona została m.in.:w pumptruck, siłownię zewnętrzną, część wypoczynkową, czy grill. Najmłodsi mogą również skorzystać z dużego placu zabaw, który wyposażany został m.in.: w zjeżdżalnię tubową, huśtawki, ściankę wspinaczkową i inne ciekawe konstrukcje. Dla wszystkich grup wiekowych w Gminy Ośrodku Kultury, który mieści się w odrestaurowanym po-ewangelickim kościele, przygotowywane są zajęcia rozwijające zdolności manualne, wokalne, fotograficzne czy taneczne. Centralnym punktem wsi jest także Kościół Parafialny pw. św. Jadwigi, wzniesiony w 1683r., restaurowany w XIX w. i w latach 1961-1970. Wystrój wnętrza kościoła jest w większości barokowy (XVIII w.).

DSC_0422.jpeg

Czeszów - wieś położona na równinie Czeszowskiej, na prawym brzegu Sasiecznicy, największej rzeki w gminie. Wieś jest przepięknie usytuowana pośród lasów i stawów rybnych. Pierwszą wzmiankę historyczną o miejscowości odnotowano w dokumencie z 1223r. pod nazwą Zessouo. Odkryto tu żużle dymarskie z późnego średniowiecza.

W Czeszowie znajduje się szkoła podstawowa oraz przedszkole. W centralnym punkcie Czeszowa znajduje się Kościół parafialny p.w. Najświętszego Serca Pana Jezusa, który zbudowany został w 1902r. dla ewangelików, następnie przejęli go katolicy w 1946r. Wygląd kościoła charakteryzuje się stylem neogotyckim, jednonawowym z niższym i węższym, kwadratowym prezbiterium. Centrum rozrywki stanowi wybudowane w latach 2019-2020r. Centrum Inicjatyw Lokalnych, w którym rodzą się świetne inicjatywy, obywają pamiętne imprezy. Miejsce to tętni życiem społeczności lokalnej. Na terenie Czeszowa znajduje się także biblioteka, świeżo wyremontowana.

Kościół Czeszów.jpeg

Złotów- Na wsch. Krańcu Równiny Czeszowskiej, we wspaniałej, leśnej scenerii, leży wioska, Złotów. Uwagę przykuwa piękny, drewniany kościół. Jest on zabytkiem klasy zerowej, liczy sobie około 700 lat, zbudowany jest z modrzewia bez użycia gwoździ. Jest on niemałą chluba mieszkańców Złotowa.

Kościół w Złotowie 4.jpeg

Sędzice - wieś położona w dolinie niewielkiego potoku wśród wzgórz Trzebnickich. Gorzelnia z przełomu XIX i XX w. Na rzucie "T", piętrowa murowana tynkowana. Park założony w XIXw., Wykorzystano tu dawne stawy parkowe, które zagospodarowano na stawy hodowlane.

3 Sędzice.jpeg
Rzędziszowice - Niewielka wieś z zespołem dworskim. Zespół dworski siedziba rodów szlacheckich z połowy XIX wieku przebudowany pocz. XX w.

4 Rzędziszowice.jpeg

Złotówek - Rozrzucony na śródleśnej polanie przysiółek wsi Trzęsawice. Polana i okoliczne lasy są terenem występowania różnych roślin chronionych oraz ciekawych ptaków. Kwatera Myśliwska zbudowana ok.1920 r. Na miejscu młyna zwanego polskim, budynek parterowy z mieszkalnym poddaszem, położony obok stawów hodowlanych

5 Złotówek.jpeg

Skotniki - Wieś położona na Wzgórzach Trzebnickich w źródliskowym jarze potoku i na jego skarpie. Dwór wybudowany ok.1840r. piętrowy z mieszkalnym poddaszem. Na pn. od dworu park o pow.0,8 ha.

6 Skotniki.jpeg

Sucha Wielka - Niewielka wieś rozproszona z zespołem dworskim. Dwór barokowy z XVIII w., Restaurowany w XIX i na pocz. XX w.

7 Sucha Wielka.jpeg

Tarnowiec - Wieś nieregularna z zespołem folwarcznym, położona w dolinie potoku wśród Wzgórz Trzebnickich. Jeden km dalej na pd. pozostałość dawnej cegielni. Dom z XIX w., Szachulcowy, szalowany, piętrowy ze starą stolarką.

8 Tarnowiec.jpeg

Cielętniki - Wieś położona na Wzgórzach Trzebnickich, na wys. 210-222m n.p.m. jest znakomitym miejscem widokowym na Zawonię. W XIX wieku była znanym ośrodkiem wypoczynkowym, do dziś stoją tu domy z poddaszami przewidzianymi niegdyś dla turystów.

Czachowo - Wieś ulicówka położona na wzgórzach Trzebnickich w jarze Potoku Sędzickiego. Na uwagę zasługuje Zespół dworski z pocz. XIX w. Rozbudowany w pocz. XX w.

9 Czachowo.jpeg

Głuchów Dolny - Wieś nieregularna położona na Wzgórzach Trzebnickich z zespołem dworskim. Zespół dworski istniał już, co najmniej w połowie XVIII w., kiedy potwierdzono tu folwark i dom właściciela.

10 Głuchów Dolny.jpeg

Pęciszów - Wieś ulicówka położona na Równinie Czeszowskiej. Znana z dokumentów od roku 1743. Kapliczka przydrożna, domkowa,murowana z figurką Matki Boskiej z dzieciątkiem.

11 Pęciszów.jpeg

Trzęsowice - niewielka rozrzucona wieś na Równinie Czeszowskiej. Położona wśród lasów wymarzone miejsce wypoczynku i rekreacji

12 Trzęsowice.jpeg

Budczyce - Niewielka wieś o charakterze letniskowym położona wśród lasów na Równinie Czeszowskiej. Przez wieś prowadzi zielony szlak turystyczny z Zawoni do Pęciszowa.

Na terenie Budczyc znaleziono osadę kultury łużyckiej oraz cmentarzysko kultury pomorskiej. Wieś wzmiankowana była w 1245 r. nazwa pochodzi od imienia Budek. Należała do von Haugwitzów (1650-70), von Falkenhaynów (1673-1711), von Balchów (1711-40) i von Keltschów (1811-40).

13 Budczyce.jpeg

Kałowice - rozrzucona niewielka wieś z zespołem folwarcznym. Dom folwarczny parterowy z mieszkalnym poddaszem z cegły, kamienia i rudy darniowej.

Miłonowice - mała wieś położona na zboczach Wzgórz Trzebnickich. Przez wieś prowadzi zielony szlak turystyczny.

14 Miłonowice.jpeg

Grochowo - dawna osada leśna rozrzucona wzdłuż szosy z Zawoni do Czeszowa. W średniowieczu mieszkańcy wsi zajmowali się hodowlą psów łowieckich, dziś wieś zamieszkała jest głównie przez pracowników leśnych.

15 Grochowo.jpeg

Pstrzejowice - niewielka wieś położona przy trasie Trzebnica-Zawonia. Stwierdzono tu ślady osadnictwa kultury łużyckiej z młodszych okresów epoki brązu i z okresów halsztackiego epoki żelaza.

Ludgierzowice - mała wieś położona na wzgórzach Trzebnickich w dolinie niewielkiego potoku. Spotkamy tu Wiąz szypułkowy ponad 300- letni.

Prawocice - Wieś ulicówka położona na pd.-wsch. od Zawoni. Najstarsza wzmianka o miejscowości pochodzi z 1367 r.

Niedary - wieś wielodrożnicowa, odkrycia archeologiczne stwierdziły tu ślady osadnictwa z epoki neolitu oraz cmentarzysko kultury amfor kulistych z tejże epoki.

 

 

 

 

 

Opublikował(a): Anita Adamczyk-Sowa Data publikacji: 06-10-2020 15:48 Modyfikował(a): Anita Adamczyk-Sowa Data modyfikacji: 22-10-2020 16:32
Urząd Gminy Zawonia
55-106 Zawonia
ul. Trzebnicka 11
tel.: +48713128182, +48713128193
fax: +48713129559
e-mail:

Pn - środa: 7:00 -15:00
Czwartek 7:00 -17:00
Piątek: 7:00 -13:00


Przewiń do góryPrzewiń do góry